Қазақстан Республикасы халқының орта есеппен жан басына шаққандағы
атаулы ақшалай табысы
Жариялау күні: 09.07.2026
Келесі жариялау күні: 02.10.2026
1. Негізгі тұстар
2.Тоқсандағы жан басына шаққандағы орташа атаулы және нақты ақшалай табыстар
2. Глоссарий
3. Әдістемелік түсініктемелер
4. Пайдалы сілтемелер
1. Түйінді тұстар
2026 жылғы I тоқсандағы бағалау бойынша халықтың жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табыстары
айына 252619 теңгені құрады, бұл 2025 жылғы I тоқсанмен салыстырғанда 11,8% жоғары, көрсетілген кезеңде
нақты ақшалай табыстар 0,1% -өсті.
Тоқсандар бойынша халықтың атаулы және нақты ақшалай табыстары
102.4
103.8 104.6 104.9 100.7 99.2 98.5 97.7 100.1
105.3
97.6 100.5 102.9
178,059
190,394
187,731
203,627
204,993
214,294
212,840
231,787
225,910
236,501
235,422
254,446
252,619
I II III IV I II III IV I II III IV I
2023 2024 2025* 2026*
халықтың жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табыстары, теңге
2. Тоқсандағы жан басына шаққандағы орташа атаулы және нақты ақшалай табыстар
2026 жылғы I тоқсанда Қазақстан Республикасындағы халықтың орта есеппен жан басына шаққандағы атаулы
ақшалай табыстары айына 252 619 теңгені құрады және 2025 жылғы I тоқсанмен салыстырғанда 11,8% өсті. Осы
кезеңнің тұтыну бағаларының индексін (11,7%) ескере отырып, халықтың ақшалай табыстары нақты мәнде 0,1%
өсті.
Халықтың атаулы және нақты ақшалай табыстары (бағалау)
Халықтың орта есеппен жан басына шаққандағы
атаулы ақшалай табыстары, теңге
2026 жылғы I тоқсан 2025 жылғы I тоқсанға,
пайызбен
2026 жылғы I тоқсан 2025 жылғы I тоқсан атаулы нақты
Қазақстан Республикасы 252 619 225 910 111,8 100,1
Абай 223 572 197 466 113,2 101,5
Ақмола 218 097 193 874 112,5 99,6
Ақтөбе 229 336 201 175 114,0 102,2
Алматы 196 314 164 804 119,1 106,3
Атырау 323 716 314 575 102,9 91,7
БатысҚазақстан 227 868 206 760 110,2 99,22
Жамбыл 166 768 155 004 107,6 96,6
Жетісу 173 876 159 027 109,3 97,4
Қарағанды 278 323 239 130 116,4 104,5
Қостанай 247 804 218 776 113,3 101,8
Қызылорда 178 795 161 555 110,7 99,2
Маңғыстау 288 891 266 118 108,6 97,1
Павлодар 283 989 249 881 113,6 100,6
СолтүстікҚазақстан 207 483 196 168 105,8 92,9
Түркістан 143 409 129 201 111,0 98,6
Ұлытау 353 036 318 609 110,8 97,8
ШығысҚазақстан 282 581 246 425 114,7 102,8
Астанақаласы 352 811 323 608 109,0 98,8
Алматы қаласы 408 182 354 641 115,1 103,4
Шымкент қаласы 160 951 150 444 107,0 96,1
Max 408 182 354 641 119,1 106,3
Min 143 409 129 201 102,9 91,7
Max /Min, раз 2,8 2,7 1,2 1,2
2026 жылғы I тоқсанда халықтың орта есеппен айына жан басына шаққандағы атаулы ақшалай табыстары
мөлшерінің ең жоғары мәні Алматы қаласы (408182 теңге) және Ұлытау облысында (353036 теңге) белгіленді.
Өткен жылдың тиісті тоқсанымен салыстырғанда өңірлер бөлінісінде атаулы ақшалай табыстардың ең
үлкен өсімі Алматы облысында – 19,1% және Қарағанды облысында – 16,4% тіркелді.
* Алдын ала деректер. Дереккөздердің нақтылануына байланысты деректер қайта есептеледі.
Динамикалық кестелер:
1. Халықтың жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табыстары (тоқсандық)
2. Атаулы ақшалай табыстар индексі (тоқсандық)
3. Нақты ақшалай табыстар индексі (тоқсандық)
3. Глоссарий
Халықтың атаулы ақшалай табыстары (бағалау) - халықтың ағымдағы тұтынуға, өндірістік қызметке және
жинақтауға бағыттайтын ақшалай қаражаты;
Атаулы ақшалай табыстар индексі-базистік кезеңмен салыстырғанда есепті кезеңдегі атаулы ақшалай
табыстардің өзгеруін сипаттайтын салыстырмалы көрсеткіш;
Нақты ақшалай табыстар индексі-базистік кезеңмен салыстырғанда есепті кезеңдегі бағалардың өзгеруін
ескере отырып, атаулы ақшалай табыстардың өзгеруін сипаттайтын салыстырмалы көрсеткіш;
Жалдамалы жұмыспен қамтудан түсетін табыс - жалақы, көтермелеу төлемінің барлық түрлері, жалақыға
үстемеақылар, жұмыскерлер жұмыс орны бойынша алатын алымдар, сыйақылар мен жәрдемақылар;
Қызметкерлердің жалақысы (еңбекақы) қоры-ұйымдар есептеген жиынтық ақшалай қаражат, сондай-ақ
салықтар мен басқа да ұстап қалуларды (табыс салығы) ескере отырып, қызметкерлердің еңбегіне ақы төлеу үшін
ақшалай бірлікке аударылған заттай нысандағы қаражат (лауазымдық айлықақылар (тарифтік мөлшерлемелер),
қосымша ақылар, үстемеақылар, сыйақылар, ынталандырушы және өтемдік сипаттағы төлемдер) міндетті
зейнетақы жарналары), оларды қаржыландыру көзіне және нақты төлеу мерзіміне қарамастан;
Өзін–өзі жұмыспен қамтудан түсетін табыс-өзін-өзі жұмыспен қамту негізінде тауарлар мен қызметтерді
өндіруден алынатын ақшалай және заттай нысандағы табыс;
Тұтыну бағаларының индексі (ТБИ) – халықтың жеке тұтыну үшін сатып алатын тауарлары мен
қызметтерінің тіркелген себетіне бағалардың орташа деңгейінің уақыт бойынша өзгеруін сипаттайтын көрсеткіш.
4. Әдістемелік түсініктемелер
Халықтың жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табыстары туралы ақпарат Қазақстан Республикасы
Ұлттық экономика министрлігі Статистика комитеті Төрағасының 2016 жылғы 21 қыркүйектегі № 214
бұйрығымен бекітілген, Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде 2016 жылғы 21 қазанда № 14350 болып
тіркелген, халықтың атаулы ақшалай табыстарын есептеу (бағалау) жөніндегі әдістемеге сәйкес ай сайынғы,
тоқсан сайынғы және жылдық негізде қалыптастырылады.
Жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табыс көрсеткішін есептеу макро деңгейде халықтың
табысы – жалдамалы жұмыспен қамтудан түсетін табыстар (жалақы), дербес жұмыспен қамтудан түсетін табыстар,
төленген әлеуметтік трансферттер, басқа да табыстар туралы барлық деректерді (статистикалық және әкімшілік)
біріктіру жолымен жүзеге асырылады, өйткені есептеу бір адамға шаққанда жүргізіледі.3
Халықтың атаулы ақшалай табыстарын бағалау (бұдан әрі - ХААТ) жыл басынан бастап кезең ішінде тек
Қазақстан Республикасы бойынша, ал тоқсан мен жыл ішінде-Қазақстан Республикасы мен өңірлер бойынша
өспелі қорытындымен ай сайын жүргізіледі.
Халықтың жан басына шаққандағы атаулы ақшалай табыстарын есептеу келесі негізгі кезеңдерді қамтиды:
1) жалдану бойынша жұмыстан түскен атаулы ақшалай табыстарды есептеу;
2) еңбек ақыны жасыруға жете есептеу коэффициентін есептеу;
3) өз бетінше жұмыспен қамтылудан түскен атаулы ақшалай табыстарды есептеу;
4) халыққа төленген ағымдағы трансферттерді есептеу;
5) халықтың өзге де ақшалай табыстарын есептеу;
6) жан басына шаққандағы атаулы ақшалай табыстарды есептеу;
7) атаулы және нақты ақшалай табыстар индекстерін есептеу.
Жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табысты есептеу
ХААТ жалпы шамасы жалдамалы жұмыстан, өз бетінше жұмыспен қамтылудан түскен табыстарды, ағымдағы
төленген трансферттерді және өзге де ақшалай табыстарды жиынтықтау жолымен анықталады.
Жан басына шаққандағы атаулы ақшалай табыс мынадай формуламен анықталады:
ААТжан басына/шақ
=
∑ ААТжалпы
Саныхалық
мұнда:
∑ ААТжалпы– есепті кезеңдегі ХААТ-тың жалпы сомасы;
Саныхалық– есепті кезеңдегі елдегі халықтың саны.
Алғашқы статистикалық деректерді ұсыну мерзімінің әртүрлілігіне және жиынтық статистикалық
деректер (ақпараттар) мен ведомстволық статистикалық байқаулар бойынша алынған деректерді нақтылауға
(түзетуге) сәйкес ай, тоқсан мен жылдық кезеңдерге халықтың атаулы және нақты ақшалай табыстарының жалпы
мөлшерін алдын ала есептеу (бірінші бағалау) және қайта есептеу (екінші бағалау немесе нақтылау) жүргізіледі.
Халықтың атаулы және нақты ақшалай табыстарын алдын ала есептеу жыл басынан бергі кезең үшін
есептік кезеңнен кейінгі күнтізбелік 40-шы күні ай сайынғы және тоқсандық жиынтық статистикалық деректер
(ақпараттар) және ведомстволық статистикалық байқаулар бойынша алынған деректер негізінде, сондай-ақ
сарапшылық бағалау мен есептеу (бағалау) кезінде болмаған статистикалық көрсеткіштерді есептеу негізінде
жүзеге асырылады.
Халықтың атаулы және нақты ақшалай табыстарын жыл басынан бергі кезеңге және жылға қайта есептеу
(нақтыланған бағалау) жылдық жиынтық статистикалық деректер (ақпараттар) және ведомстволық статистикалық
байқаулар бойынша алынған жылдық деректер негізінде есепті кезеңнен кейінгі жылдың қыркүйегінде жүзеге
асырылады.
Атаулы ақшалай табыстың индексін есептеу.
ХААТ серпінін бағалау үшін атаулы ақшалай табыстардың индексі есептеледі:
ААТе
ААТи =
ААТб *100%,
где:
ААТи- атаулы ақшалай табыстардың индексі;
ААТе- есепті кезеңдегі жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табыс;
ААТб- базистік кезеңдегі жан басына шаққандағы орташа атаулы ақшалай табыс.
Нақты ақшалай табыстың индексін есептеу
Нақты көріністе жан басына шаққандағы атаулы ақшалай табыс көрсеткішін есептеу тұтыну бағалары индексінің
көмегімен жүргізіледі.
Нақты көріністе жан басына шаққандағы атаулы ақшалай табысты есептеу ағымдағы көрсеткішті базистік
кезеңнің салыстырмалы бағаларына келтіру әдісімен мына формула бойынша жүзеге асырылады:
НАТи
НАТи =
∗ 100%
ТБИ
где:
НАТи– нақты ақшалай табыстардың индексі;
ААТи– есепті кезеңдегі атаулы ақшалай табыстардың индексі;
ТБИ– есепті кезеңдегі тұтыну бағаларының индексі.
4. Пайдалы сілтемелер
Халықтың атаулы ақшалай табыстарын есептеу (бағалау бойынша) әдістемесі
Атаулы ақшалай табыстар, «Талдау» Ақпараттық-талдау жүйесі4
Шығаруға жауапты:
Еңбек және тұрмыс деңгейі
статистикасы департаменті
Департамент директоры:
Н. Белоносова
Тел. +77172 749022
Орындаушы:
А. Төлеубеков
Тел. +7 7172 749806
E-mail: ai.toleubekov@aspire.gov.kz
© Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің Ұлттық статистика бюросы
Мекенжай:
010000, Астана қаласы
Мәңгілік ел даңғылы, 8
Министрліктер үйі, 4-кіреберіс
